IP/09/570 Bruksela, dnia 14 kwietnia 2009 r.Telekomunikacja: Komisja wszczyna postępowanie przeciwko Wielkiej Brytanii w sprawie ochrony danych osobowych i prywatnościKomisja wszczęła postępowanie w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego przeciwko Wielkiej Brytanii po serii skarg złożonych przez brytyjskich użytkowników internetu i po dłuższej wymianie korespondencji między Komisją a brytyjskimi władzami na temat stosowania przez dostawców usług internetowych technologii reklamy behawioralnej zwanej „Phorm”. Postępowanie dotyczy problemów z wdrożeniem przez Wielka Brytanię unijnych przepisów dotyczących prywatności i łączności elektronicznej oraz ochrony danych osobowych, zgodnie z którymi państwa członkowskie muszą zapewnić m.in. poufność komunikacji poprzez zakaz przejmowania lub monitorowania danych bez zgody użytkownika. Problemy te wyszły na światło dzienne podczas postępowania wyjaśniającego Komisji związanego z działaniami brytyjskich władz w odpowiedzi na skargi użytkowników internetowych dotyczących technologii Phorm. „Technologie takie jak internetowa reklama behawioralna mogą być użyteczne dla przedsiębiorców i konsumentów, ale muszą być stosowane w sposób zgodny z przepisami UE. Przepisy te mają na celu ochronę prywatności obywateli i muszą być rygorystycznie przestrzegane we wszystkich państwach członkowskich" powiedziała Viviane Reding, unijna komisarz odpowiedzialna za telekomunikację. „Od pewnego czasu obserwowaliśmy sprawę Phorm i stwierdziliśmy, że sposób, w jaki Wielka Brytania wdraża część przepisów UE dotyczących poufności komunikacji, stwarza pewne problemy. Wzywam władze Wielkiej Brytanii do zmiany przepisów krajowych i zapewnienia krajowym organom należytych uprawnień i odpowiednich sankcji do dyspozycji w celu egzekwowania unijnego prawa w zakresie poufności komunikacji. Działania te powinny umożliwić Wielkiej Brytanii bardziej energiczne reagowanie na nowe wyzwania związane z prywatnością i łącznością elektroniczną oraz ochroną danych osobowych, takie jakie powstały w przypadku technologii Phorm. Powinny one także uspokoić brytyjskich konsumentów, że podczas korzystania z internetu zapewniona jest ich prywatność i ochrona danych.” Od kwietnia 2008 r. Komisja otrzymała wiele zapytań od obywateli Wielkiej Brytanii i brytyjskich członków Parlamentu Europejskiego, zaniepokojonych stosowaniem technologii reklamy behawioralnej zwanej "Phorm" przez dostawców usług internetowych w Wielkiej Brytanii. Technologia Phorm działa na zasadzie stałego analizowania stron odwiedzanych przez internautów w celu określenia ich zainteresowań, po czym wyświetla na przeglądanych stronach internetowych odpowiadające tym zainteresowaniom reklamy. W kwietniu 2008 r. brytyjski operator BT przyznał, że testował Phorm w 2006 i 2007 r., nie informując o tym użytkowników objętych próbami. W okresie od października do grudnia 2008 r. BT przeprowadził nowe próby tej technologii, tym razem na zasadzie zaproszenia do udziału w teście. W związku z testami przeprowadzanymi przez BT do brytyjskiego organu zajmującego się ochroną danych Information Commissioner’s Office (ICO) i policji wpłynęło wiele skarg. Od lipca 2008 r. Komisja wystosowała szereg pism do władz Wielkiej Brytanii z zapytaniami, jak w tym kraju wdrożone zostały odpowiednie przepisy UE w kontekście sprawy Phorm. Po przeanalizowaniu otrzymanych odpowiedzi Komisja obawia się, że w sposobie wdrażania przez Wielką Brytanię przepisów UE gwarantujących poufność komunikacji pojawiły się problemy strukturalne. Zgodnie z prawem Wielkiej Brytanii, egzekwowanym przez brytyjską policję, bezprawne przejęcie informacji jest przestępstwem. Jednakże zakres tego przestępstwa ogranicza się jedynie do „umyślnego" przejęcia. Ponadto, zgodnie z tym prawem, przejęcie uznaje się za zgodne z prawem, gdy osoba przejmująca informacje ma „uzasadnione podstawy, aby sądzić”, że istniało przyzwolenie na takie przejęcie. Komisja wyraża także zaniepokojenie faktem, że w Wielkiej Brytanii nie funkcjonuje żaden niezależny ogólnokrajowy organ nadzorujący takie przejęcia. Wielka Brytania ma dwa miesiące na ustosunkowanie się do pierwszego etapu postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego tj. do wysłanego dzisiaj wezwania do usunięcia uchybienia. W przypadku braku odpowiedzi lub gdyby uwagi zgłoszone przez Wielką Brytanię okazały się niezadowalające, Komisja może podjąć decyzję o wystosowaniu uzasadnionej opinii (stanowiącej drugi etap postępowania). W razie gdyby Wielka Brytania nadal nie dopełniała swoich zobowiązań wobec prawa UE, Komisja będzie zmuszona skierować sprawę do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. Kontekst Unijna dyrektywa o prywatności i łączności elektronicznej stawia wymóg, aby państwa członkowskie UE zapewniły poufność komunikacji i związanych z nią danych o ruchu poprzez zakazanie bezprawnego przejęcia lub nadzoru komunikatu bez zgody zainteresowanych użytkowników (art. 5 ust. 1 dyrektywy 2002/58/WE). W dyrektywie UE w sprawie ochrony danych określono, że zgoda użytkownika musi być „konkretna, świadoma i dobrowolna” (art. 2 lit. h dyrektywy 95/46/WE). Ponadto art. 24 dyrektywy w sprawie ochrony danych stawia wymóg, aby państwa członkowskie określiły odpowiednie sankcje w przypadku naruszenia przepisów, a art. 28 stanowi, że za kontrolę stosowania tych przepisów odpowiedzialne powinny być niezależne organy. Wspomniane przepisy dyrektywy w sprawie ochrony danych mają także zastosowanie w obszarze poufności komunikacji. Szczegółowy wykaz postępowań w sprawie naruszenia przepisów telekomunikacyjnych znajduje się na stronie internetowej:http://ec.europa.eu/information_society/policy/ecomm/implementation_enforcement/infringement/