IP/09/1554 Βρυξέλλες, 21 Οκτωβρίου 2009 Προστασία των καταναλωτών: η ΕΕ πρόκειται να θεσπίσει νέα πρότυπα ασφάλειας για τα προϊόντα ύπνου για τα νεογνά και τα μικρά παιδιά Σήμερα τα κράτη μέλη της ΕΕ έδωσαν το πράσινο φως για τη θέσπιση νέων προτύπων ασφάλειας για τα προϊόντα ύπνου για παιδιά - συμπεριλαμβάνοντας τα βρεφικά παπλώματα, τους βρεφικούς υπνόσακους και τα βρεφικά στρώματα - που αναμένεται να βοηθήσουν στην πρόληψη πολλών ατυχημάτων σε βρεφικά κρεβάτια. Η ψηφοφορία έγινε στο πλαίσιο της επιτροπής για τη γενική ασφάλεια των προϊόντων στις Βρυξέλλες. Τα ατυχήματα σε παιδικά κρεβάτια ευθύνονται για περισσότερους θανάτους παιδιών κάθε χρόνο σε σχέση με οποιοδήποτε άλλο προϊόν παιδικής φροντίδας 1 . Σύμφωνα με την ευρωπαϊκή βάση δεδομένων για τους τραυματισμούς (IDB), από το 2005 έως το 2007, στην ΕΕ συνέβησαν 17.000 ατυχήματα παιδιών ηλικίας από 0 έως 4 ετών σε παιδικά κρεβάτια. Παρά τη συχνότητα των σοβαρών και μερικές φορές μοιραίων ατυχημάτων που προκλήθηκαν από βρεφικά στρώματα, πάντες βρεφικών κρεβατιών, κρεμαστά βρεφικά κρεβάτια, παιδικά παπλώματα και βρεφικούς υπνόσακους, δεν υπάρχουν σήμερα πρότυπα ασφάλειας της ΕΕ γι’αυτά τα προϊόντα. Τα προτεινόμενα νέα πρότυπα θα μειώσουν τον κίνδυνο ατυχημάτων από, παραδείγματος χάριν, πνιγμό με τα χαλαρά εξαρτήματα, παγίδευση ενός νηπίου λόγω κακού σχεδιασμού του στρώματος ή ασφυξία από σκοινιά ή βρόχους. Επίσης θα εισαχθούν άλλα απαραίτητα πρότυπα, όπως οι απαιτήσεις σταθερότητας και σχεδιασμού με σκοπό να μειωθεί ο κίνδυνος των πτώσεων και τραυματισμών από κρεμαστά βρεφικά κρεβάτια. Οι προτεινόμενες απαιτήσεις ασφάλειας υπόκεινται τώρα σε τρίμηνη διερεύνηση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, και στη συνέχεια θα διαβιβαστούν στους Επιτρόπους οι οποίοι θα λάβουν επίσημη απόφαση πριν σταλούν στους ευρωπαϊκούς οργανισμούς τυποποίησης. Η αρμόδια για θέματα καταναλωτών Επίτροπος της ΕΕ, κυρία Meglena Kuneva, δήλωσε ότι «κάθε γονέας ή φροντιστής θα πρέπει να αποφασίζει πώς θα διαχειρίζεται με τον καλύτερο δυνατό τρόπο την ασφάλεια των παιδιών του. Το μέλημά μας είναι οι γονείς που επιλέγουν να χρησιμοποιήσουν αυτά τα προϊόντα να μην πρέπει να ανησυχούν για την ασφάλειά τους. Πρέπει να είμαστε σε εγρήγορση για λογαριασμό των πλέον ευάλωτων καταναλωτών μας. Οι οδηγίες πρέπει να είναι πολύ σαφείς, τα προϊόντα πρέπει πραγματικά να είναι όσο ασφαλή μπορούμε να τα κάνουμε και πρέπει να αντέχουν σε όλες τις απαραίτητες δοκιμές ασφάλειας.» Η σημερινή κατάσταση: Τα πρότυπα που ψηφίστηκαν σήμερα είναι μέρος μιας ευρύτερης δέσμευσης της Επιτροπής και των κρατών μερών να επικαιροποιούν ένα ευρύ φάσμα προτύπων ασφάλειας για τα παιδικά προϊόντα στην ΕΕ. Υπάρχουν εκτενή στοιχεία παγκοσμίως σύμφωνα με τα οποία τα προϊόντα βρεφονηπιακής ηλικίας ευθύνονται για έναν πολύ υψηλό αριθμό ατυχημάτων και τραυματισμών στη βρεφονηπιακή ηλικία. Παραδείγματος χάριν, στις ΗΠΑ το 2007, υπολογίζεται ότι 62.000 παιδιά κάτω των 5 ετών πέρασαν από το τμήμα επείγοντων περιστατικών για τραυματισμούς που συνδέονταν με προϊόντα βρεφονηπιακής ηλικίας. Το 2007-2008, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πραγματοποίησε μια μελέτη, ύστερα από διαβουλεύσεις με τα κράτη μέλη, στην οποία προσδιορίστηκαν τα πλέον υψηλού κινδύνου προϊόντα βρεφονηπιακής ηλικίας για τα οποία είτε δεν υπάρχει κανένα πρότυπο ασφάλειας είτε τα υπάρχοντα πρότυπα δεν καλύπτουν όλους τους κινδύνους. Τα 5 προϊόντα που αποτέλεσαν το αντικείμενο της σημερινής ψηφοφορίας ήταν μεταξύ των προϊόντων που προσδιορίστηκαν σε αυτήν τη μελέτη. Τα προβλήματα με τα προϊόντα ύπνου των παιδιών Οι κύριοι κίνδυνοι που συνδέονται με αυτά τα προϊόντα είναι οι ακόλουθοι: Στρώματα κρεβατιών. Οι κύριοι κίνδυνοι είναι η παγίδευση και η ευφλεκτότητα. Παραδείγματος χάριν, παγίδευση του μωρού λόγω προβλημάτων σχεδιασμού π.χ. ακατάλληλο μέγεθος - το στρώμα είναι πολύ μικρό και αφήνει κενά όπου το παιδί μπορεί να παγιδευτεί ή να πάθει ασφυξία. Επιπλέον κίνδυνοι επειδή δεν πληρούνται οι απαιτήσεις ευφλεκτότητας. Βρεφικοί υπνόσακοι και πάντες βρεφικών κρεβατιών . Οι κύριοι κίνδυνοι συνδέονται με τον στραγγαλισμό, την ασφυξία και τον πνιγμό, λόγω σκοινιών, βρόχων, αποσπώμενων μερών ή υλικών παραγεμίσματος που μπορούν να χαλαρώσουν. Παιδικά παπλώματα. Κύριοι κίνδυνοι που συνδέονται με την ασφυξία και την υπερθερμία. Χωρίς κατάλληλες πληροφορίες για την ασφάλεια, τα προϊόντα αυτά ενδέχεται να συμβάλουν στην εκδήλωση του συνδρόμου αιφνίδιου θανάτου βρεφών (SIDS) λόγω υπερθέρμανσης και ασφυξίας. Κρεμαστά βρεφικά κρεβάτια . Οι κύριοι κίνδυνοι είναι η ασφυξία, η παγίδευση και ο τραυματισμός, λόγω κακού σχεδιασμού - ιδιαίτερα λόγω αστάθειας ή κατασκευαστικού σφάλματος (για τα κρεμαστά βρεφικά κρεβάτια). Το πλαίσιο Τα νεογνά κοιμούνται καθημερινά 16 ώρες κατά μέσο όρο, και τα παιδιά ηλικίας 3-5 ετών κοιμούνται 11-13 ώρες την ημέρα. Κατά τα πρώτα πέντε χρόνια της ζωής τους, τα βρέφη και τα μικρά παιδιά βρίσκονται σε περιβάλλον ύπνου τουλάχιστον τη μισή ημέρα ή και περισσότερο. Τα προϊόντα που τοποθετούνται στο περιβάλλον ύπνου πρέπει να είναι ασφαλή, γιατί σ’ αυτόν ακριβώς το χώρο τα βρέφη και τα μικρά παιδιά μένουν συνήθως χωρίς επίβλεψη για μεγάλο χρονικό διάστημα. Οι προτάσεις Τα νέα πρότυπα της ΕΕ θα εισαγάγουν νέες απαιτήσεις ασφάλειας που θα αποσκοπούν στη βελτίωση της γενικής ασφάλειας αυτών των προϊόντων. Παραδείγματος χάριν, τα βρεφικά στρώματα θα πρέπει να είναι έτσι σχεδιασμένα ώστε να ελαχιστοποιούνται οι κίνδυνοι παγίδευσης ή ασφυξίας, εξασφαλίζοντας ότι δεν υπάρχουν κενά μεταξύ του στρώματος και της βάσης του κρεβατιού και ότι τα παιδιά δεν μπορούν να σηκώσουν εύκολα το στρώμα του κρεβατιού. Οι βρεφικοί υπνόσακοι, τα παιδικά παπλώματα και οι πάντες βρεφικών κρεβατιών δεν θα επιτρέπεται να έχουν σκοινιά, βρόχους, μικρά αποσπώμενα μέρη ή αιχμηρές ακμές που θα μπορούσαν να προκαλέσουν στραγγαλισμό, ασφυξία ή άλλους τραυματισμούς. Οι προειδοποιήσεις και οι οδηγίες θα πρέπει να περιέχουν σαφή μηνύματα για κάθε συγκεκριμένο κίνδυνο που συνδέεται με κάθε προϊόν, συμπεριλαμβανομένων των απαιτήσεων υγιεινής. Βλ. MEMO/ 09/473 . Επόμενα στάδια Η πρόταση της Επιτροπής θα εξεταστεί από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο (τρίμηνη περίοδος διερεύνησης) και στη συνέχεια από τους Επιτρόπους οι οποίοι θα λάβουν επίσημη απόφαση. Στη συνέχεια θα δοθεί εντολή στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή Τυποποίησης (CEN) προκειμένου να αρχίσει να επεξεργάζεται νέα πρότυπα για ένα προϊόν και η διαδικασία αυτή μπορεί να διαρκέσει μέχρι και 2 χρόνια. Σύνδεσμος για τη μελέτη: http://ec.europa.eu/consumers/safety/projects/ongoing-projects_en.htm#project_results . 1 : Η Επιτροπή για την ασφάλεια των καταναλωτικών προϊόντων των ΗΠΑ (CPSC), 2009