IP/ 09/1841 Brussel, 30 november 2009 Simulati etechnologie kan financiële crises in de toekomst helpen voorkomen Hoe zal het economisch beleid zich aanpassen aan de situatie in 2020 wanneer een kwart van de EU-bevolking ouder is dan 65 ? Kunnen economieën beter voorspellen hoe banken zullen reageren op een kredietcrisis in de toekomst en welke gevolgen zal een crisis hebben voor de economie in bredere zin? Hoe zal de economie draaien als het als gevolg van de steeds schaarsere natuurlijke hulpbronnen moeilijker wordt om te voorzien in onze energiebehoeften? Vandaag onthulde de Europese Commissie baanbrekend onderzoek dat economen kan helpen een antwoord te vinden op dit soort vragen door gebruik te maken van economische simulatiesoftware. De software, die het resultaat is van een door de EU-gesteund onderzoeksproject waarmee 2,5 miljoen euro was gemoeid en dat vandaag met succes werd afgerond, past simulatietechnologie toe die ook gebruikt wordt bij computeranimatie (CGI) in films. Met deze technologie kan worden voorspeld hoe de interactie zal verlopen tussen grote groepen van verschillende economische actoren zoals huishoudens en ondernemingen, banken en leningnemers of werkgevers en werkzoekenden, die net als echte mensen handel drijven en concurreren. Door elke gesimuleerde actor uit te rusten met individueel gedrag en individuele interactie waaruit dan blijkt hoe markten zich zullen ontwikkelen, kan nieuw beleid dat toekomstige maatschappelijke uitdagingen moet aanpakken met deze grootschalige simulaties beter worden getest. " Dit eersteklas Europees onderzoek kan ons helpen de overgang te maken van de economie van pen en papier naar de economie van supercomputers”, aldus Viviane Reding, EU-commissaris voor informatiemaatschappij en media. " De resultaten van dit onderzoeksproject vormen een aanvulling op de traditionele economische statistieken en veronderstellingen over de manier waarop economische actoren zullen reageren, omdat beter kan worden nagegaan welk effect beleid, dat zich nog in het ontwerpstadium bevindt, zal hebben op de verschillende actoren. Ik verwacht dat overheidsonderzoekers en nationale onderzoeksinstellingen snel zullen handelen om beleidsmakers zo spoedig mogelijk de beschikking te geven over dit instrument. " Deze simulatietechnologie , die ontwikkeld werd met behulp van door de EU-gesteund onderzoek, maakt gebruik van op de computer gebaseerde experimenten om te kijken naar de relatie tussen grote groepen van verschillende economische actoren in tal van onderling verbonden markten. Het is voor het eerst dat deze technologie op zo’n grote schaal wordt toegepast met gebruikmaking van uiterst krachtige computers. Elk gesimuleerd huishouden (of bedrijf of bank) zal een ander besluit nemen ten aanzien van specifiek monetair, fiscaal of innovatiestimulerend beleid, bijvoorbeeld over de vraag om wel in een baan te blijven of juist een nieuwe baan te zoeken, of over de manier waarop loon wordt gespaard, uitgegeven of geïnvesteerd. Dit betekent dat de gevolgen van een beleid op een markt op een bepaald tijdstip niet langer afzonderlijk, los van andere factoren wordt beoordeeld. Met de traditionele economische wetenschap kon de schaal van het knock-on effect van de kredietcrisis voor de wereldeconomie niet worden voorspeld. De nieuwe software laat zien hoe banken verschillend reageren door tal van factoren onder de loep te nemen, b.v.hoeveel reserves zij moeten aanhouden in vergelijking met hun investeringen, de consumptie/investeringspatronen van hun spaarders en psychologische factoren zoals vertrouwen in de markt. Het kan beleidsmakers – die willen weten welke invloed fiscale en monetaire hervormingen zullen hebben op banken en hun klanten – beter voorbereiden op de omvang van een financiële crisis en de gevolgen voor de echte economie. De software kan ook een simulatie maken van hetzelfde scenario met een oudere bevolking om plannen te kunnen maken voor de vergrijzing in Europa of een Europa met beperkte energievoorraden. Deze technologie is ontworpen voor supercomputers waarmee een simulatie op massieve schaal kan worden uitgevoerd maar is ook toegankelijk op desktop computers die hierop zijn aangesloten en de software kan worden gebruikt door economen en beleidsmakers zonder dat zij verstand moeten hebben van computerprogrammering. Door honderdduizenden kleine gesimuleerde acties en reacties in de economie met elkaar in verband te brengen, kan deze software beleidsmakers een beter en groter beeld geven van de impact die hun beleid heeft op het leven en werk van gewone burgers. Het driejarig project werd uitgevoerd door economen en computerdeskundigen van acht universiteiten (in Italië, Frankrijk, Duitsland, Turkije en het Verenigd Koninkrijk), die bijeen werden gebracht door de EU en gefinancierd werden met middelen van de Commissie voor technologisch onderzoek. Achtergrond Het onderzoeksproject dat vandaag werd afgerond , heeft geleid tot het softwareplatform voor economische simulatiesoftware, dat de naam EURACE kreeg en gebruik maakt van simulatietechnologie genaamd FLAME (Flexible Large-scale Agent Modelling Environment). Het project werd medegefinancierd voor een bedrag van 2,1 miljoen euro in het kader van het algemene onderzoeksprogramma van de Commissie ( Zesde Kaderprogramma 2001-2006), dat in 2006 van start ging. Het maakt deel uit van het initiatief van de Commissie om risicodragend onderzoek in toekomstige en opkomende informatietechnologieën ( IP/09/608 ) een impuls te verschaffen. De Commissie deed onlangs een oproep tot de EU-landen om hun investeringen in risicodragend onderzoek te verhogen teneinde de VS, China en Japan in te halen. De Commissie zal het goede voorbeeld geven door de huidige financiering van 100 miljoen euro per jaar tegen 2013 met 70% te verhogen. ( IP/09/397 ). Een persdossier met meer informatie over dit project en door de EU gesteund risicodragend technologisch onderzoek kan worden geraadpleegd op: http://ec.europa.eu/information_society/newsroom/cf/itemdetail.cfm?item_id=5433 Annex Researchers participating in EURACE project Country Project coordinator Organisation Profession Contact details France Christophe Deissenberg Université de la Méditerranée Economist christophe.deissenberg@univmed.fr + 33 4 4293 5985 Germany Herbert Dawid University of Bielefeld Economist hdawid@wiwi.uni-bielefeld.de +49 521 106484 Italy Silvano Cincotti University of Genoa Economist silvano.cincotti@unige.it +39 010 353 2080 Italy Michele Marches Università degli Studi di Cagliari Computer Scientist michele@diee.unica.it +39 070 6755757 Italy Mauro Gallegati Università Politecnica delle Marche Economist mauro.gallegati@univpm.it +39 071 220 7088 Turkey Kaan Erkan TUBITAK National Research Institute of Electronics and Cryptology Computer Scientist kaan.erkan@uekae.tubitak.gov.tr +90 262 6481402 UK Mike Holcombe University of Sheffield Computer Scientist m.holcombe@dcs.shef.ac.uk +44 1142221802 UK Christopher Greenough Science and Technology Facilities Council Computer Scientist christopher.greenough@stfc.ac.uk +44 1235 445307