IP/09/371 Bruksela, dnia 10 marca 2009 r.Sprawozdanie Komisji: problem spożycia narkotyków na świecie dziesięć lat późniejKomisja Europejska opublikowała dziś sprawozdanie na temat sytuacji na rynkach handlu narkotykami na świecie od 1998 r. Ukazało ono, że w ciągu ostatniego dziesięciolecia na całym świecie, zwłaszcza na szczeblu krajowym, nastąpił rozwój polityki antynarkotykowej, którego przejawem jest, że działania skierowane do osób uzależnionych zostały zintensyfikowane a środki stosowane wobec handlarzy narkotykami są bardziej rygorystyczne. Ale jakie są praktyczne skutki tych działań? Badanie, na podstawie którego sporządzono sprawozdanie, nie wykazało, że spożycie narkotyków na świecie uległo zmniejszeniu w okresie od 1998 do 2007 r. Ogólnie rzecz biorąc, w niektórych bogatszych krajach, sytuacja uległa pewnej poprawie, podczas gdy w innych uległa raczej pogorszeniu, a w niektórych nawet pogorszeniu gwałtownemu i znacznemu, przy czym w tej ostatniej grupie krajów znajduje się kilka dużych krajów rozwijających się lub będących w okresie przejściowym. Inaczej rzecz ujmując, sytuacja pod względem spożycia narkotyków na świecie wydaje się być mniej więcej taka sama jak w 1998 r., stała się jedynie może bardziej złożona – ceny narkotyków w większości krajów zachodnich spadły od 1998 r. o około 10 do 30%, pomimo surowszych wyroków dla handlarzy np. kokainą lub heroiną w niektórych z tych krajów. Równocześnie nie ma dowodów na potwierdzenie faktu, że trudniej jest wejść w posiadanie narkotyków. Spożycie marihuany stało się „normalnym” elementem stylu życia młodych ludzi z wielu krajów zachodnich – około 50% osób urodzonych po 1980 r. spróbowało tego narkotyku co najmniej raz. Większość z nich nie kontynuowała spożycia po okresie wczesnej dorosłości. Badanie wykazało również, że konkretne środki podejmowane w ramach polityki zapobiegania produkcji narkotyków mogą skutkować zmianą obszaru, na którym się taka produkcja odbywa. Na przykład w ciągu ostatnich dziesięciu lat produkcja kokainy przeniosła się częściowo z Peru i Boliwii do Kolumbii. Publikacja sprawozdania zbiega się z odbywającym się w tym tygodniu w Wiedniu posiedzeniem wysokiego szczebla w ramach corocznej sesji Komisji ONZ ds. Środków Odurzających (CND). Na posiedzeniu ministrowie z całego świata zamkną okres rozważań nad oceną wdrożenia deklaracji politycznej dotyczącej światowego problemu spożycia narkotyków, przyjętej w 1998 r. podczas 20. Specjalnej Sesji Zgromadzenia Ogólnego ONZ (UNGASS) poświęconej problemowi narkotykowemu. (Celem deklaracji było znaczne ograniczenie światowego spożycia narkotyków do 2008 r. dzięki międzynarodowej współpracy i podejmowaniu środków zmierzających do ograniczenia podaży narkotyków i popytu na nie). W tym tygodniu, w oparciu o wnioski z przeprowadzonej oceny, planowane jest przyjęcie nowej deklaracji politycznej odnoszącej się do lat 2009-2019. Wiceprzewodniczący Komisji Jacques Barrot, komisarz ds. wolności, sprawiedliwości i bezpieczeństwa, oświadczył: „Na odbywającym się w tym tygodniu spotkaniu w Wiedniu nie możemy ograniczyć się do opracowania celów w ujęciu ilościowym. Musimy obecnie zmierzyć się z ogólnoświatowym zjawiskiem handlu narkotykami w oparciu o rzeczywiste dane”. Badanie dostarczyć ma realistycznych danych szacunkowych o wielkości rynku handlu narkotykami pod względem generowanych rocznych dochodów. Okazało się, że sporządzenie takich ogólnych szacunków jest bardzo trudne, głównie ze względu na brak wiarygodnych danych na temat produkcji, spożycia i handlu narkotykami w wielu częściach globu. W badaniu zawarto jednak dane szacunkowe dotyczące np. rynków marihuany, kokainy i heroiny w Europie Zachodniej, Stanach Zjednoczonych i Oceanii. Najdokładniejsze oszacowanie ogólnych dochodów z obrotu marihuaną w tych trzech regionach w 2005 r. wskazuje na blisko 70 mld EUR, co stanowi prawie połowę szacunkowej kwoty 125 mld EUR podanej przez Biuro NZ ds. Narkotyków i Przestępczości (UNODC). Ważnym wnioskiem z badania jest fakt, że środki zmniejszania szkodliwych skutków, które wciąż wzbudzają kontrowersje w niektórych krajach, zyskują poparcie coraz większej liczby krajów, które postrzegają je jako skuteczny sposób ograniczenia związanych ze spożyciem narkotyków chorób, zaburzeń porządku społecznego i śmiertelności. Sprawozdanie zawiera również analizę ekonomicznych fundamentów międzynarodowego rynku handlu narkotykami, wraz z szacunkowymi kosztami produkcji i wartości dodanej, jaką zyskują produkty na każdym z etapów procesu handlowego – od produkcji do sprzedaży detalicznej. Analizowana jest także dystrybucja dochodów pomiędzy osoby zaangażowane w handel narkotykami, z której to analizy wyłania się zaskakująco osobliwy obraz, ukazujący, że duże zarobki miałyby być przywilejem tylko dość małej grupy spośród wszystkich tych osób. Najważniejszym wynikiem przeprowadzonego badania jest wykazanie słabości międzynarodowego systemu gromadzenia danych i informowania o światowym problemie spożycia narkotyków. O ile UE zainwestowała spore środki w dalszy rozwój swoich działań monitorujących w ramach Europejskiego Centrum Monitorowania Narkotyków i Narkomanii, takie mechanizmy informacji nie są w rzeczywistości dostępne na poziomie międzynarodowym.Sprawozdanie z badania udostępnione zostanie uczestnikom posiedzenia wysokiego szczebla Komisji ONZ ds. Środków Odurzających (CND) i przedstawione w trakcie konferencji prasowej w delegaturze UE w Wiedniu dnia 10 marca o godz. 14 przez Larsa-Erika Lundina, szefa delegatury, i Carela Edwardsa, kierownika działu ds. polityki antynarkotykowej w DG ds. Sprawiedliwości, Wolności i Bezpieczeństwa. Siedziba delegatury znajduje się przy Argentinierstrasse 26 / róg Taubstummengasse, Meeting Room Mezzanine, A-1040 Vienna (Metro U1, wyjście Taubstummengasse). Osoba odpowiedzialna za kontakty: Anne-Marie Huber, tel. +43.1.516.18329 lub +43.699.196.6579. Sprawozdanie można przeczytać na stronie: http://ec.europa.eu/justice_home/doc_centre/drugs/doc_drugs_intro_en.htm